صفحه نخست  راهکار صنایع   صنایع چوب و کاغذ

صنایع چوب و کاغذ

صنعت چوب و کاغذ (به روش ها)
راهکار صنایع > صنایع چوب و کاغذ
هرچند ایرانیان از پیشگامان ساخت کاغذ بوده اند، اما با اختراع دستگاه کاغذساز در اروپا، انبوهی از کاغذهای اروپایی به ایران وارد گردید و به این ترتیب بازارکاغذ سازی داخلی کساد شد. پس از زمان اندكي، كاغذهاي دستي براي هميشه برچيده شدند و زمان زيادي نگذشت كه حتي خاطره‌ي پيشگامي در كاغذسازي نيز از يادها رفت. پس از چندي، نخستين دستگاه‌هاي كاغذسازي به كشورهاي اسلامي وارد شد و ساختن كاغذ به شيوه‌ي نوين آغاز شد.
نخستين كارخانه‌ي كاغذسازي ايران پيش از جنگ جهاني دوم بنيان‌گذاري شد، اما چندان موفق نبود تا اين كه بيش از 50 سال پيش دستگاه كاغذساز دست دومي به ايران وارد شد و در كرج به كار انداخته شد. كاغذهاي ساخت اين كارخانه نيز نتوانست با كاغذ خارجي رقابت كند و آن كارخانه به‌زودي به‌صورت كارخانه‌ي مقواسازي درآمد. در سال 1326 خورشيدي نيز شركتي در ورامين بنيان‌گذاري شد كه كاغذهاي باطله‌ي اداره‌ها و سازمان‌ها خوراك آن بود. سپس، در سال 1346 شركتي به نام شركت سهامي كاغذ پارس با سرمايه‌ي اوليه‌ي 550 ميليون ريال در هفت‌تپه در كنار شاخه‌هاي رود كارون بنيان‌گذاري شد و نخستين كارخانه‌ي كاغذسازي ايران در سال 1349 كار خود را آغاز كرد.
در سال 1352، بزرگ‌ترين كارخانه‌ي كاغذسازي ايران به نام مجتمع صنايع چوب و كاغذ ايران(چوكا) با مشاركت وزارت صنايع (60 درصد سهام) وزارت کشاورزي و عمران روستايي(40 درصد سهام) در كيلومتر شش جاده‌ي رضوان‌شهر به تالش بنيان‌گذاري شد و در سال 1357 كار خود را آغاز كرد. اوج‌ گيري انقلاب اسلامي و پيروزي مردم ايران بر نظام شاهنشاهي پهلوي به بسته‌شدن بسياري از كارخانه‌ها از جمله همين كارخانه‌ي كاغذسازي انجاميد كه بيش‌تر از سوي خارجي‌ها اداره مي‌شد. از سال 1361 تلاش‌هاي برنامه‌ريزي شده‌اي براي راه اندازي دوباره‌ي توليد كاغذ آغاز شد و با تحويل كارخانه به سازمان صنايع ملي ايران در سال 1364، اين تلاش‌ها به بار نشست و از آن سال است كه اين كارخانه در كار ساختن كاغذ ايراني بسيار پويا و كارآمد شده است.
تعداد 58 كارخانه كوچك و بزرگ در ساخت كاغذهاي صنعتي كرافت، شبه كرافت، فلوتينگ، لاينر، تست لاينر، وايت تاپ و . . . در كشور به فعاليت مشغولند. تعدادي از آنها با درصدي خمير الياف بلند وارداتي و تعدادي ديگر از خمير صددرصد OCC و يا از چوب‌هاي جنگلي و پسماندهاي كشاورزي به ساخت كاغذ می‌پردازند. مجموع ظرفيت اسمی ‌كارخانجات كاغذسازي مرتبط با كارتن‌سازي برابر553.900 تن در سال است كه در مقايسه با ظرفيت اسمی‌ كارخانجات ورق كنگره‌اي (1.850.000 تن در سال) اندكي قابل تامل است. اين بدين معني است كه ‌افزايش كارخانجات ورق‌سازي بدون مطالعه و بيشتر از نياز داخل بوده‌ است ولي در بخش كاغذسازی كمتر سرمايه‌‌گذاري شده ‌است. بزرگترين واحد توليدكننده كاغذ كرافت كشور، مجتمع چوب و كاغذ ایران (چوكا) می‌باشد كه با ظرفيت اسمی‌150000 تن در سال به فعاليت مشغول است.